Trong thế giới đầu tư chứng khoán, hai loại cổ phiếu phổ biến nhất mà nhà đầu tư thường gặp là cổ phiếu ưu đãi và cổ phiếu phổ thông. Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu rõ điểm khác biệt và ý nghĩa thực sự mà hai loại cổ phiếu này mang lại. Vậy chúng khác nhau ở đâu, và làm thế nào để bạn tận dụng tốt nhất các cơ hội mà mỗi loại cổ phiếu mang lại? Hãy cùng Daday Happy đi sâu khám phá trong bài viết này nhé!
1. Hiểu rõ bản chất của cổ phiếu ưu đãi và cổ phiếu phổ thông
Cổ phiếu ưu đãi và cổ phiếu phổ thông đều đại diện cho quyền sở hữu một phần công ty mà bạn đầu tư. Khi bạn sở hữu cổ phiếu, đồng nghĩa bạn đang trở thành “đồng sở hữu” của công ty đó. Tuy nhiên, chúng lại có những đặc điểm khác nhau về quyền lợi, rủi ro và ứng dụng trong chiến lược đầu tư tài chính.

1.1. Cổ phiếu ưu đãi là gì?
Cổ phiếu ưu đãi (Preferred Stock) là loại cổ phiếu mang lại một số quyền lợi ưu tiên đặc biệt cho nhà đầu tư, đặc biệt trong việc nhận cổ tức và phân chia tài sản khi công ty phá sản. Tuy nhiên, cổ đông sở hữu cổ phiếu ưu đãi thường không có quyền biểu quyết trong các vấn đề quản trị công ty.
Nói cách khác, nếu bạn là người sống “an toàn”, thích sự đảm bảo, ổn định và muốn nhận khoản cổ tức cố định, cổ phiếu ưu đãi có thể là một lựa chọn phù hợp.
1.2. Cổ phiếu phổ thông là gì?
Cổ phiếu phổ thông (Common Stock) lại là hình thức cổ phiếu quen thuộc hơn cả, thường được các nhà đầu tư gọi đơn giản là “cổ phiếu”. Đây là loại cổ phiếu phổ biến nhất trên thị trường chứng khoán vì nó mang lại quyền biểu quyết cho cổ đông. Bên cạnh đó, khi công ty tăng trưởng và giá trị cổ phiếu tăng, cổ đông phổ thông là người hưởng lợi cao nhất.
Tuy nhiên, kèm theo đó là rủi ro. Khi công ty làm ăn không hiệu quả hoặc phá sản, cổ đông phổ thông thường phải xếp “cuối hàng” trong việc nhận lại tài sản.
2. Sự khác biệt chính: Cổ phiếu ưu đãi và cổ phiếu phổ thông
Hãy cùng nhìn qua bảng dưới đây để hiểu rõ hơn về sự khác biệt cơ bản giữa cổ phiếu ưu đãi và cổ phiếu phổ thông, từ đó lựa chọn phù hợp với nhu cầu của bạn.
| Tiêu chí | Cổ phiếu ưu đãi | Cổ phiếu phổ thông |
|—————————–|————————————————-|—————————————|
| Quyền biểu quyết | Không có | Có (mỗi cổ phiếu tương ứng một phiếu) |
| Cổ tức | Cố định, ưu tiên nhận trước khi chia cổ tức | Không cố định, phụ thuộc vào lợi nhuận và chính sách của công ty |
| Thứ tự thanh toán tài sản | Ưu tiên khi công ty thanh lý tài sản | Xếp sau cổ đông ưu đãi, trái chủ, chủ nợ |
| Tăng trưởng giá trị | Ít tiềm năng tăng trưởng | Tiềm năng tăng trưởng cao hơn |
| Rủi ro | Thấp hơn, vì có ưu tiên về cổ tức và tài sản | Cao hơn, phụ thuộc vào sự thành công của công ty |
| Tính năng đặc biệt | Có thể chuyển đổi thành cổ phiếu phổ thông hoặc được công ty mua lại theo thỏa thuận | Không có tính năng này |
Nhìn vào bảng trên, bạn có thể thấy rõ rằng cổ phiếu ưu đãi thiên về sự ổn định, trong khi cổ phiếu phổ thông mang lại cơ hội tăng trưởng mạnh mẽ nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro cao hơn.
3. Cổ phiếu ưu đãi: Đặc điểm nổi bật
Cổ phiếu ưu đãi có những đặc điểm rất riêng, phù hợp với những nhà đầu tư chú trọng vào lợi tức an toàn và lâu dài. Dưới đây là một số yếu tố bạn cần biết khi cân nhắc đầu tư vào loại cổ phiếu này:
3.1. Nhận cổ tức ổn định, bất kể kết quả kinh doanh
Một trong những điểm hấp dẫn nhất của cổ phiếu ưu đãi chính là khoản cổ tức cố định dành cho nhà đầu tư. Dù công ty không đạt kết quả kinh doanh tốt, cổ tức ưu đãi vẫn được ưu tiên trả trước cổ đông phổ thông.
Ví dụ: Nếu bạn sở hữu cổ phiếu ưu đãi của một công ty với lãi suất cổ tức 7% trên mệnh giá 100.000 đồng/cổ phiếu, bạn sẽ nhận được 7.000 đồng/năm dù lợi nhuận của công ty biến động thế nào.
3.2. Ưu tiên trong thanh toán tài sản
Trong trường hợp công ty tuyên bố phá sản, cổ đông ưu đãi sẽ được ưu tiên thanh toán trước cổ đông phổ thông. Điều này giúp giảm thiểu rủi ro liên quan đến khả năng mất tất cả phần đầu tư ban đầu.
3.3. Ảnh hưởng từ lãi suất thị trường
Điều đáng chú ý là giá cổ phiếu ưu đãi thường chịu ảnh hưởng bởi lãi suất. Khi lãi suất tăng, giá cổ phiếu ưu đãi có xu hướng giảm, và ngược lại.

4. Cổ phiếu phổ thông: Vì sao nhà đầu tư ưa chuộng?
Cổ phiếu phổ thông, như đã nhắc đến, mang lại nhiều tiềm năng lợi nhuận hấp dẫn, nhưng kèm theo đó là rủi ro cao hơn. Tuy nhiên, đây vẫn là lựa chọn hàng đầu của hầu hết các nhà đầu tư bởi các lý do sau:
4.1. Quyền biểu quyết và kiểm soát công ty
Những nhà đầu tư lớn thường chọn mua cổ phiếu phổ thông để thể hiện tiếng nói trong quản trị công ty. Bạn có quyền tham gia bầu cử hội đồng quản trị hoặc định hướng chiến lược lớn của doanh nghiệp.
4.2. Tiềm năng tăng trưởng giá trị
Cổ phiếu phổ thông có tiềm năng tạo ra lợi nhuận dài hạn lớn nhất trong tất cả các khoản đầu tư. Khi một công ty phát triển mạnh mẽ, cổ phiếu phổ thông có khả năng tăng giá đáng kể, mang lại lợi nhuận vượt trội cho nhà đầu tư.
4.3. Lợi nhuận không giới hạn
Khác với cổ phiếu ưu đãi với mức cổ tức cố định, cổ phiếu phổ thông cho phép nhà đầu tư hưởng toàn bộ lợi nhuận không giới hạn nếu công ty ăn nên làm ra.
5. Xác định loại cổ phiếu phù hợp với bạn
- Nếu ưu tiên an toàn và thu nhập ổn định: Cổ phiếu ưu đãi là lựa chọn thích hợp. Nó phù hợp với những ai xem đầu tư chứng khoán như một cách bảo toàn vốn.
- Nếu bạn có khẩu vị rủi ro cao hơn và muốn tăng trưởng lâu dài: Hãy chọn cổ phiếu phổ thông. Đây là nơi bạn có thể tận dụng tối đa lợi nhuận từ sự phát triển của công ty.
6. Lời khuyên từ Daday Happy
Khi đầu tư chứng khoán, hiểu rõ bản chất và sự khác biệt của các sản phẩm tài chính là yếu tố quan trọng giúp bạn thành công. Hãy luôn đánh giá mức độ rủi ro, tiềm năng lợi nhuận và nhu cầu cá nhân trước khi đưa ra quyết định.
Chúc bạn đầu tư hiệu quả và gặt hái thành công!