Những kiến thức cần biết về bệnh viêm dạ dày


Trên thế giới ước tính có khoảng 1,5 tỷ người mắc bệnh viêm dạ dày mỗi năm. Đây là bệnh lý được xác định chiếm tỷ lệ rất cao trên thế giới. Bài viết dưới đây chúng tôi sẽ chia sẻ sâu cho bạn các vấn đề liên quan đến bệnh viêm dạ dày.

cac-con-dau-quan-that-xuat-hien-xung-quanh-vung-ron
1,5 tỷ người trên thế giới mắc bệnh viêm dạ dày

1.Viêm dạ dày là gì?

Viêm dạ dày (Gastritis): Chỉ tình trạng sưng hoặc viêm trên bề mặt niêm mạc dạ dày. Viêm dạ dày có thể xảy ra bất ngờ (viêm dạ dày cấp tính) hoặc kéo dài (viêm dạ dày mãn tính).

Bệnh viêm dạ dày thường là kết quả của việc nhiễm trùng cùng một loại vi khuẩn gây ra hầu hết các vết sưng, viêm và các vết loét trên bề mặt niêm mạc dạ dày.

Khu vực bị viêm có thể là toàn bộ dạ dày hoặc chỉ xuất hiện ở một vùng của dạ dày (ví dụ viêm thân vị, viêm hang vị,…). Muốn chẩn đoán viêm dạ dày một cách chính xác cần phải dựa vào các hình ảnh tổn thương quan sát được khi nội soi dạ dày như niêm mạc bị phù nề, xung huyết, lấm tấm xuất huyết,…

Bệnh không nguy hiểm và có thể nhanh chóng chuyển biến tốt hơn sau khi điều trị. Tuy nhiên, nếu không điều trị kịp thời viêm dạ dày có thể dẫn đến loét dạ dày và tăng nguy cơ ung thư.

Xem thêm: Sự khác biệt giữa viêm dạ dày và loét dạ dày

2. Các triệu chứng thường gặp của bệnh viêm dạ dày

Triệu chứng viêm dạ dày của mỗi người sẽ có các dấu hiệu nhận biết khác nhau, thậm chí một số người không thể hiện triệu chứng một cách rõ ràng. Tuy nhiên, sẽ xuất hiện các triệu chứng phổ biến thường gặp như:

  • Nôn, buồn nôn, nôn khan
  • Chướng bụng, đầy hơi, khó tiêu
  • Nấc
  • Khó thở, nóng rát cổ họng
  • Đau âm ỉ, cồn cào dẫn đến chán ăn, sụt cân, lâu dần mất cảm giác ăn ngon
  • Ợ hơi, ợ chua
cac-trieu-chung-pho-bien-cua-nguoi-bi-viem-da-day
Các triệu chứng phổ biến của người bị viêm dạ dày
  • Rối loạn tiêu hóa, rõ nhất là tình trạng ỉa chảy, táo bón.
  • Ngủ chập chờn, ngủ gián đoạn, thậm chí là mất ngủ do những cơn đau liên tục xuất hiện.
  • Đau vùng bụng trên vào ban đêm hoặc lúc đói
  • Đắng miệng
  • Nôn ói ra máu hoặc đi tiêu phân đen

3. Nguyên nhân gây bệnh viêm dạ dày

Viêm dạ dày là tình trạng viêm bề mặt niêm mạc dạ dày, thường phát triển khi lớp bảo vệ dạ dày trở nên suy yếu hoặc bị hư hỏng. Hàng rào dịch nhầy lót bảo vệ thành của dạ dày từ các axit để giúp tiêu hóa thức ăn. Tổn thương và viêm niêm mạc dạ dày do hàng rào dịch tiêu hóa yếu kém.

Viêm dạ dày có thể được gây ra bởi nhiều lý do như:

  • Nôn, buồn nôn thường xuyên.
  • Lạm dụng rượu bia: Rượu có thể gây kích ứng và ăn mòn niêm mạc dạ dày của bạn, khiến dạ dày của bạn dễ bị tổn thương hơn với dịch tiêu hóa. Sử dụng rượu quá mức có nhiều khả năng gây viêm dạ dày cấp tính.
ruou-bia-gay-kich-ung-va-an-mon-da-day
Rượu bia gây kích ứng và ăn mòn dạ dày
  • Căng thẳng, stress: Căng thẳng nghiêm trọng do phẫu thuật lớn, chấn thương, bỏng hoặc nhiễm trùng nặng có thể gây viêm dạ dày cấp tính.
  • Sử dụng một số loại thuốc chống viêm, thuốc giảm đau trong thời gian dài. Thuốc giảm đau thông thường – như aspirin, ibuprofen (Advil, Motrin IB, những loại khác) và naproxen (Aleve, Anaprox) – có thể gây ra cả viêm dạ dày cấp tính và viêm dạ dày mãn tính. Sử dụng các thuốc giảm đau này thường xuyên hoặc dùng quá nhiều các loại thuốc này có thể làm giảm một chất quan trọng giúp bảo vệ niêm mạc bảo vệ dạ dày của bạn.
Tình trạng viêm loét cũng có thể do một số loại vi khuẩn và hiện tượng nhiễm trùng như:
  • Trào ngược dịch mật: Van môn vị nằm giữa dạ dày và tá tràng, có nhiệm vụ mở ra khi có thức ăn cần đưa xuống ruột và đóng lại ngay để không cho dịch thức ăn từ ruột trào ngược vào dạ dày. Tuy nhiên, nếu vì một nguyên nhân nào đó mà van môn vị đóng không kín hoặc đóng mở không đúng lúc thì dịch mật từ tá tràng sẽ trào ngược lên dạ dày. Trong trường hợp van tâm vị mở, dịch mật có thể trào ngược lên thực quản.
  • Vi khuẩn Helicobacter pylori (vi khuẩn Hp): Một loại vi khuẩn sống trong niêm mạc dạ dày. Ở một số người bệnh, vi khuẩn Hp phá vỡ lớp bảo vệ bên trong dạ dày, gây ra những tổn thương trên bề mặt niêm mạc dạ dày. Hiện nay, các nhà nghiên cứu tuy chưa xác định được rõ ràng cách thức lây lan từ người này sang người khác của vi khuẩn Hp. Tuy nhiên, họ tin rằng có lỗ hổng để vi khuẩn này thâm nhập vào cơ thể, có thể là lối sống, thói quen ( hút  thuốc,…), cảm xúc con người (căng thẳng, stress,…).
nhiem-khuan-hp
Nhiễm khuẩn HP
  • Nhiễm trùng do vi khuẩn và vi rút.
  • Thiếu máu: Tình trạng thiếu máu xảy ra khi dạ dày thiếu chất dẫn cần thiết để hấp thụ và tiêu hóa đúng cách. Nếu viêm dạ dày không được điều trị, nó có thể dẫn đến mất máu nghiêm trọng, lâu dần làm tăng nguy cơ phát triển ung thư dạ dày.

4. Biến chứng bệnh viêm dạ dày

Nếu không điều trị kịp thời, tình trạng viêm dạ dày có thể chuyển sang loét dạ dày, dẫn đến chảy máu dạ dày, xuất huyết dạ dày tiêu hóa, cuối cùng làm thủng dạ dày.

Khi tình trạng viêm dạ dày không được điều trị dứt điểm và duy trì trong thời gian dài có thể dẫn đến teo niêm mạc dạ dày, chuyển sản ruột và gây ra ung thư dạ dày, nhất là khi niêm mạc dạ dày bị bào mòn từng mảng rộng và có những biến đổi của các lớp tế bào.

Hãy đi khám ngay nếu các dấu hiệu và triệu chứng của bạn không cải thiện mặc dù đang trong quá trình tích cực điều trị viêm dạ dày.

5. Tác nhân tiềm ẩn nguy cơ gây viêm dạ dày

Các yếu tố làm tăng nguy cơ viêm dạ dày của bạn bao gồm:

  • Tuổi cao hơn: Người lớn tuổi có nguy cơ viêm dạ dày cao hơn vì niêm mạc dạ dày có xu hướng mỏng theo tuổi và vì người cao tuổi dễ bị nhiễm vi khuẩn Hp hoặc rối loạn tự miễn hơn so với người trẻ tuổi.
tuoi-cao-suc-yeu-khien-niem-mac-da-day-mong-di
Tuổi cao, sức yếu khiến niêm mạc dạ dày mỏng đi
  • Viêm dạ dày có thể liên quan đến các tình trạng y tế khác, bao gồm HIV / AIDS , bệnh Crohn, bệnh sarcoidosis và nhiễm ký sinh trùng, rối loạn một số mô liên kết và suy gan hoặc thận.
  • Cơ thể tấn công các tế bào trong dạ dày. Được gọi là viêm dạ dày tự miễn, bệnh này hiếm xảy ra khi cơ thể tấn công các tế bào tạo nên niêm mạc dạ dày. Viêm dạ dày tự miễn dịch thường gặp ở người bị rối loạn tự miễn khác, bao gồm bệnh Hashimoto, bệnh Addison và bệnh tiểu đường loại 1. Viêm dạ dày tự miễn dịch cũng có thể kết hợp với thiếu hụt vitamin B12.
  • Các nguyên nhân khác như rối loạn tự miễn dịch (như thiếu máu ác tính), trào ngược dạ dày, lạm dụng cocain và căng thẳng.

6. Cách thức chẩn đoán bệnh viêm dạ dày

Việc chẩn đoán viêm dạ dày thường dựa trên các mô tả triệu chứng của bệnh nhân. Tuy nhiên, để đảm bảo độ chính xác, các bác sĩ còn sử dụng các xét nghiệm như nội soi dạ dày, xét nghiệm H.pylori và xét nghiệm máu hoặc phân.

6.1 Các xét nghiệm tìm vi khuẩn Hp trong máu, trong phân hay trong hơi thở

Vi khuẩn Hp có thể được phát hiện trong các xét nghiệm máu, xét nghiệm phân hoặc xét nghiệm hơi thở. Để kiểm tra hơi thở, bệnh nhân uống một ly nhỏ chất lỏng trong suốt, không vị có chứa carbon phóng xạ. Vi khuẩn H. pylori sẽ phá vỡ chất lỏng thử nghiệm trong dạ dày. Sau đó, hãy thổi vào một cái túi, bịt kín miệng túi. Nếu bị nhiễm Hp, mẫu hơi thở của người bệnh sẽ chứa carbon phóng xạ.

Xét nghiệm phân: Xét nghiệm này nhằm mục đích kiểm tra sự hiện diện của máu trong phân của bạn, một dấu hiệu có thể của viêm dạ dày.

 6.2 Nội soi (EGD)  để kiểm tra hệ thống tiêu hóa

chuan-bi-noi-soi-da-day
Chuẩn bị nội soi dạ dày

Bác sĩ sẽ thực hiện quá trình nội soi hệ tiêu hóa bằng cách đưa một ống mỏng chứa một máy ảnh nhỏ, được đưa qua miệng, xuống cổ họng, vào thực quản,xuống dạ dày và ruột non của bệnh nhân để quan sát niêm mạc dạ dày. Sử dụng ống nội soi, bác sĩ sẽ kiểm tra tình trạng viêm và có thể thực hiện sinh thiết để khảo sát những tổn thương mô học và xác định sự hiện diện của vi khuẩn H. pylori trong niêm mạc dạ dày của bệnh nhân.

Đối với những ổ loét nhỏ và đơn giản thì có thể sử dụng quá trình điều trị nội khoa. Tuy nhiên với các trường hợp nặng hơn, bác sĩ sẽ đánh giá khả năng điều trị và chẩn đoán sớm ung thư nếu có.

6.3 Chụp X-quang dạ dày với barium

Loạt tia X này sẽ cho thấy hình ảnh của thực quản, dạ dày và ruột non của người bệnh để tìm kiếm những dấu hiệu bất thường. Để quan sát vết loét rõ hơn, bệnh nhân có thể nuốt một chất lỏng kim loại màu trắng (có chứa bari) bao phủ đường tiêu hóa.

6.4 Xét nghiệm máu, xét nghiệm điện giải đồ…khi có biểu hiện của xuất huyết dạ dày

Bác sĩ có thể thực hiện các xét nghiệm máu khác nhau, chẳng hạn như kiểm tra số lượng hồng cầu của bệnh nhân để xác định xem người đó có bị thiếu máu hay không, điều đó có nghĩa là bạn không có đủ hồng cầu.

7. Phương pháp điều trị bệnh viêm dạ dày

Bệnh viêm dạ dày nếu như không được phát hiện và điều trị sớm, về lâu dài có thể dẫn đến loét dạ dày, thậm chí gây ung thư dạ dày. Do đó, ngay từ ban đầu nếu như cảm thấy bản thân có dấu hiệu nghi ngờ thì phải ngay lập tức đi kiểm tra, chẩn đoán ngay.

7.1 Điều trị viêm dạ dày bằng Thuốc

  • Bù nước và điện giải nếu người bệnh nôn ói nhiều.
  • Truyền máu khi có chỉ định nếu người bệnh mất máu do chảy máu dạ dày.
  • Sử dụng các thuốc kháng tiết, thuốc trung hòa acid dạ dày, thuốc bảo vệ niêm mạc dạ dày, thuốc kháng sinh hoặc kháng nấm nếu phát hiện được tác nhân gây viêm loét dạ dày.

Các loại thuốc dùng để điều trị viêm dạ dày bao gồm:

  • Thuốc kháng sinh để tiêu diệt H. pylori. Đối với H. pylori trong đường tiêu hóa của bạn, bác sĩ có thể đề nghị kết hợp kháng sinh, như clarithromycin (Biaxin) và amoxicillin (Amoxil, Augmentin, những người khác) hoặc metronidazole (Flagyl), để tiêu diệt vi khuẩn. Hãy chắc chắn dùng thuốc kháng sinh đầy đủ, thường trong bảy đến 14 ngày.
  • Các loại thuốc ngăn chặn sản xuất axit và thúc đẩy chữa bệnh. Thuốc ức chế bơm proton làm giảm axit bằng cách ngăn chặn hoạt động của các bộ phận của tế bào sản xuất axit. Những loại thuốc này bao gồm thuốc kê đơn và thuốc không kê đơn omeprazole (Prilosec), lansoprazole(Prevacid), rabeprazole (Aciphex), esomeprazole(Nexium), dexlansoprazole (Dexilant) và pantoprazole (Protex)
    Sử dụng lâu dài các thuốc ức chế bơm proton, đặc biệt ở liều cao, có thể làm tăng nguy cơ gãy xương hông, cổ tay và cột sống. Hỏi bác sĩ của bạn nếu bổ sung canxi có thể làm giảm nguy cơ này.
  • Thuốc làm giảm sản xuất axit. Thuốc chẹn axit – còn được gọi là thuốc chẹn histamin (H-2) – làm giảm lượng axit được giải phóng vào đường tiêu hóa của bạn, giúp giảm đau và khuyến khích chữa bệnh. Có sẵn theo toa hoặc không kê đơn, thuốc chẹn axit bao gồm famotidine (Pepcid), cimetidine (Tagamet HB) và nizatidine (Axid AR).
  • Thuốc kháng axit trung hòa axit dạ dày. Bác sĩ của bạn có thể bao gồm một thuốc kháng axit trong chế độ thuốc của bạn. Thuốc kháng axit trung hòa axit dạ dày hiện có và có thể giúp giảm đau nhanh chóng. Tác dụng phụ có thể bao gồm táo bón hoặc tiêu chảy, tùy thuộc vào thành phần chính.

Đối với viêm dạ dày do nhiễm H. pylori, bác sĩ sẽ kê toa một chế độ gồm nhiều loại kháng sinh cộng với một loại thuốc chặn axit (được sử dụng cho chứng ợ nóng ).

Nếu dạ dày viêm là thiếu máu tính, tiêm vitamin B12 sẽ được cung cấp. Do đó, khi có chẩn đoán viêm da chỉ dẫn bạn phải lập tức điều hành quá trình theo bác sĩ chuyên khoa. Một số loại thuốc thường được các bác sĩ chỉ định như: Ranitidine, Rabeprazole, Nexium, Metronidazole, Omeprazole, Yumangel, Trimafort, Gastropulgi….

7.2 Chữa đau dạ dày từ dân gian 

Ngoài ra, dạ dày điều trị bằng phương pháp dân gian cũng được một số bệnh nhân lựa chọn như:

  • Lá mơ lông: Người bệnh uống đều đặn sẽ giúp kháng viêm dần dần.
  • Nghệ và mật ong: Trong nghệ có tinh chất curcumin rất tốt cho dạ dày, kết hợp với mật ong có tác dụng kháng viêm, tái tạo tế bào, giúp dày của người bệnh nhanh chóng phục hồi.
  • Sử dụng ngó sen và củ cải: Lấy củ cải và ngó sen rửa sạch, chắt lấy nước. Mỗi ngày cho người bệnh uống 2 lần, cứ như vậy vết thương dày sẽ nhanh chóng khỏi.

7.3 Điều trị bằng các bài thuốc Đông y

Các thảo dược trong Đông y đều có nguồn gốc tự nhiên, an toàn, lành tính và tốt cho sức khỏe. Một số loại thảo dược dùng để kháng viêm có thể kể cả như: Kim Ngân Hoa, Bạch Thược, Ô Tặc… có tác dụng kháng viêm, giảm đau giúp trung hòa lượng axit có trong dày một cách hiệu quả.

8. Lưu ý khi điều trị bệnh viêm nhiễm

Để điều trị viêm dạ dày một cách tốt nhất thì việc xây dựng một chế độ ăn uống, sinh hoạt điều độ sẽ hỗ trợ quá trình điều trị viêm dạ dày đạt hiệu quả tốt nhất.

Bệnh nhân cần lưu ý một số điều sau:

  • Hạn chế sử dụng các loại thuốc kháng viêm và giảm đau. Trình duyệt là việc sử dụng ngừng lại để ổn định enzyme trong niêm mạc bảo vệ lớp.
  • Use the use of remove vi khuẩn Hp, the protection layer niêm yết theo hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa.
  • Xây dựng thói quen ăn uống đúng giờ, đúng bữa, điều độ, khoa học.
  • Các giới hạn được đưa vào các cơ chế kích hoạt như rượu bia, bởi các tác giả có thể kích hoạt niêm mạc niêm mạc của người bệnh.
  • Giới hạn các loại đồ ăn cay nóng để bảo vệ dạ dày của bạn luôn hoạt động mạnh mẽ.
  • Xây dựng các tập luyện quen thuộc thể dục điều độ.Tập thể dục làm tăng nhịp và nhịp thời gian, cũng kích hoạt các hoạt động của cơ đường ruột, giúp chuyển đổi chất thải qua đường ruột nhanh hơn. Tốt nhất là mục tiêu ít nhất 30 phút hoạt động trong ngày hầu hết các ngày trong tuần. Người bệnh nên thảo luận với bác sĩ trước khi bắt đầu một chương trình học.
the-duc-the-thao-nang-cao-co-de-khang
Thể dục thể thao nâng cao cơ đề kháng
  • Có chế độ làm việc khoa học, căng thẳng hạn chế, giảm chế độ lắng nghe. Stress làm tăng nguy cơ đau tim và gián đoạn, làm ảnh hưởng đến hệ thống miễn dịch và có thể tạo ra hoặc làm trầm trọng thêm vấn đề về da. Nó cũng làm tăng sản lượng dạ dày axit và làm chậm tiêu hóa.Thực chất, căng thẳng là không thể tránh đối với hầu hết mọi người, vậy hãy học cách xử lý nó một cách thông minh và hiệu quả.
  • Tái khám định kỳ để kiểm tra trạng thái sức khỏe.
  • Bạn nên nói chuyện với bác sĩ trước khi ngừng bất kỳ loại thuốc nào hoặc tự mình bắt đầu hiển thị dạ dày trị liệu.

9. Phong cách sống và biện pháp phòng chống cho người viêm dạ dày

Các lối sống và biện pháp tại nhà sau đây có thể giúp bạn đối mặt với bệnh viêm dày:

  • Ăn nhiều bữa trong một ngày. Mỗi lần chỉ nên ăn một lượng nhỏ thức ăn, điều này giúp giảm bớt tác dụng của dạ dày axit.
  • Ăn chín chín.
  • Rửa tay trước khi ăn để tránh trùng lặp.
  • Thực hiện theo hướng dẫn của bác sĩ, bạn không nên tự ý mua thuốc uống mà không có đơn của bác sĩ.
  • Ngưng hút thuốc lá.
  • Loại bỏ các thực phẩm gây ra từ chế độ ăn uống của bạn như đường từ sữa hoặc gluten từ lúa mì.
  • Duy trì trọng lượng khỏe mạnh. Tiêu đề có thể xảy ra bất kỳ trọng lượng nào. Tuy nhiên, hơi nóng đầy đủ và nóng lên có xu hướng phổ biến hơn ở những người thừa cân. Duy trì trọng lượng mạnh thường xuyên có thể giúp ngăn chặn hoặc làm giảm các chứng chỉ triệu chứng.
  • Thực hành tốt quen ăn uống. Cách ăn cũng quan trọng như ăn những gì, ăn vừa phải, ăn vào các điểm thường xuyên và thư giãn trong khi ăn.

10.Khi nào cần khẩn trương gặp bác sĩ

Những trường hợp khó tiêu trong thời gian ngắn có thể không cần chăm sóc y tế đặc biệt, một số loại thuốc đơn giản có thể giúp ổn định tiêu hóa hoặc bạn có thể chủ động thay đổi chế độ ăn uống hoặc xem xét lại chất lượng các loại thực phẩm bạn đang chế biến.

Tuy nhiên, nếu tình trạng này bị lâu hơn, cơ thể xuất hiện thêm một số những dấu hiệu và triệu chứng của bệnh viêm dạ dày thì bạn cần đi khám ngay để được kịp thời điều trị.

Ngoài ra, nếu bạn bị nôn ra máu, có máu trong phân hoặc có phân có màu đen, hãy đi khám bác sĩ ngay để xác định nguyên nhân.

11. Bạn cần chuẩn bị những gì cho một buổi khám bệnh

Bạn có thể làm gì? Hãy xác định một số những khó khăn của riêng bạn trong quá trình tư vấn, khám bệnh.

tu-van-kham-cung-bac-si
Tư vấn, khám cùng bác sĩ

Hãy hỏi bác sĩ bất cứ điều gì bạn cảm thấy cần thiết ngay lúc đó, chẳng hạn như chế độ ăn uống, các loại thuốc giảm đau hiện tại bạn đang dùng có ổn không? Nếu kéo dài thì điều gì sẽ xảy ra?…

Sau đó, hãy viết ra các triệu chứng bệnh bạn gặp phải, bao gồm bất kỳ triệu chứng nào, thậm chí có thể không liên quan tới bệnh mà bạn đi khám. Đừng ngần ngại hỏi những câu hỏi khác.

Hãy viết ra những căng thẳng lớn hoặc thay đổi trong cuộc sống gần đây của bạn. Lập danh sách tất cả các loại thuốc, vitamin hoặc chất bổ sung bạn đang dùng.

Cân nhắc đưa ai đó đi cùng. Một người nào đó đi cùng bạn có thể nhớ một cái gì đó mà bạn đã bỏ lỡ hoặc quên. Việc chuẩn bị một danh sách các câu hỏi sẽ giúp bạn tận dụng tối đa thời gian với bác sĩ.

12. Bạn có thể làm gì ngay lúc này

Trước cuộc hẹn khám bệnh, bạn nên tránh uống rượu và ăn các món ăn có thể cung cấp cho dạ dày ứng dụng, đồ ăn hạn chế như những loại có vị cay, axit, chiên hoặc béo. Trên đây là toàn bộ thông tin chia sẻ về tình trạng bệnh viêm dạ dày. Hy vọng qua bài viết, bạn sẽ có thêm kiến ​​thức hữu ích cho bạn và cả gia đình.

Nguồn tham khảo:

  • https://www.webmd.com/d
  • https://www.mayoclinic.org/
  • https://pacificcross.com.vn

Dược sĩ Nguyễn Thị Nhung

Chào mọi người! Tôi là Nhung, một Dược sĩ thích viết lách và đam mê nghiên cứu sâu các bệnh lý liên quan đến hệ thống tiêu hóa, đặc biệt là về dạ dày. Với sự phát triển của internet giúp người bệnh dễ dàng tìm kiếm thông tin, tôi mong muốn có thể chia sẻ một cách chính xác nhất những vấn đề liên quan đến bệnh lý dạ dày thông qua Dạ Dày Happy được tôi tổng hợp từ các chuyên gia sức khỏe hàng đầu ở Việt Nam cũng như trên thế giới. Chúc bạn sức khỏe và thành công. "Dạ dày khỏe - Ăn vui vẻ"

Nhận Xét